Wigilia jest już naprawdę blisko, a to oznacza, że czasu jak zwykle brakuje, a lista dań do przygotowania wcale się nie skraca. W tym przedświątecznym pośpiechu warto jednak pamiętać, że są potrawy, które nie lubią dróg na skróty. Pierogi zdecydowanie do nich należą.

 PIEKARNIK 

W moim domu wigilijne pierogi miały jeszcze jeden, dziś już niemal zapomniany akcent: moja babcia polewała je olejem lnianym. Ten charakterystyczny smak był nieodłącznym elementem świąt. Dziś olej lniany dobrej jakości jest trudny do zdobycia, zwłaszcza na Słowacji, więc pozostało nam wspomnienie.

U mnie — niezależnie od tego, że jesteśmy rodziną polsko-słowacką — na wigilijnym stole po prostu muszą być: barszcz, ryba i pierogi. To kulinarne przykazanie, z którym się nie dyskutuje.

 

Rada w duchu „no waste”

A co, jeśli barszczu zabraknie albo zwyczajnie nie ma już czasu? Z pomocą przychodzi postna zupa grzybowa. W wielu regionach Polski to właśnie ona, a nie barszcz, króluje na wigilijnym stole.

Jeśli przygotowujesz grzyby do pierogów, warto od razu ugotować ich nieco więcej. Część grzybów oraz wodę z ich gotowania można bez problemu wykorzystać do zupy. Na oleju delikatnie podsmaż włoszczyznę, zalej wodą, dodaj listek bobkowy, ziele angielskie, 1-2 ząbki czosnku, sól i pieprz. Do wywaru dorzuć pokrojone grzyby i wlej aromatyczny odwar. Cwilę gotuj. Zupę można zabielić śmietaną, choć nie jest to konieczne — ja najczęściej podaję ją z łazankami lub kaszą pęczak ale zmiast tego, możesz dodać wraz z włoszczyzną pokrojone ziemniaki.

Efekt? Danie wigilijne, sycące i w stu procentach zgodne z ideą niemarnowania.

 

Składniki

Ciasto:

• 500 g mąki pszennej (ok. 3 szklanki)
• 250 ml dobrze ciepłej wody
• 3 łyżki
• sól
• ewentualnie 1 jajko-ja nie dodaję.

Farsz:

• 800 g kiszonej kapusty
• 100 g suszonych grzybów (np. podgrzybków)
• 1-2 cebule
• 2 łyżki masła
• 2 łyżki oleju
• sól, pieprz

 

Przygotowanie:

Suszone grzyby namocz w ciepłej wodzie przez conajmniej 2 godziny, a następnie ugotuj do miękkości. Wodę z gotowania zachowaj.
Kapustę odciśnij, a jeśli jest bardzo kwaśna — wcześniej przelej ją wodą. Następnie zalej ją wodą oraz wodą z moczenia grzybów tak, aby była przykryta. Gotuj całość około 1,5 godziny.
Cebulę pokrój w drobną kostkę i zeszklij na oleju lub maśle. Ugotowaną kapustę i grzyby zmiel w maszynce anastępnie dodaj podsmażoną cebulkę. Całość dokładnie wymieszaj i dopraw solą oraz pieprzem do smaku.

Mąkę przesiej, zrób w niej dołek, ewentualnie wbij jajko i dodaj olej, szczyptę soli. Stopniowo wlewaj ciepłą wodę  (ilość płynu zależy od wilgotności mąki). Wyrabiaj do uzyskania jednolitego, gładkiego i elastycznego ciasta. W razie potrzeby, dosyp mąki.

Ciasto rozwałkuj na grubość około 2 mm. Wykrawaj okrągłe placuszki, na środek nakładaj farsz i dokładnie zlepiaj brzegi. Pierogi wrzucaj do gotującej, osolonej wody. Po wypłynięciu gotuj jeszcze około 3 minuty, następnie wyjmuj łyżką cedzakową.

Pierogi najlepiej smakują od razu po ugotowaniu, ale jeśli coś zostanie — podsmażone następnego dnia również potrafią poprawić humor. A w Wigilię to też się liczy.

Podanie

Pierogi najlepiej smakują od razu po ugotowaniu.
Można je podać:

• z podsmażoną cebulką,
• podsmażone na złoty kolor,
• albo — jeśli uda się zdobyć — skropione olejem lnianym, dokładnie tak, jak robiły to nasze babcie.

Bo w święta chodzi nie tylko o smak, ale i o pamięć, tradycję i wspólne bycie przy stole.

Edyta Mikušová

Zdjęcia: Edyta Mikušová